Als reactie op de plaatsing van Russische SS20-raketten in Centraal-Europa nam de NAVO in 1979 een dubbelbesluit: een aanbod om te onderhandelen over wapenvermindering enerzijds en de installatie van kernraketten in West-Europa anderzijds. Deze beslissing leidde in alle betrokken landen tot massabetogingen. In Vlaanderen werden overal VAKA-comités opgericht die mobiliseerden. “Godverdomme, weg die bommen!” was één van de vele slogans op de nationale betoging op 23 oktober 1983. Uit het aantal verkochte treinkaartjes en het aantal bussen dat was afgehuurd, kan worden afgeleid dat er zo’n 400.000 betogers waren. Dat is nog steeds het grootste volksprotest dat ons land ooit gekend heeft.

Tegen die achtergrond richtte dokter Jef De Loof samen met 32 andere personen “Vredeshuis Aalst op, een ontmoetingsplaats voor wie begaan is met vrede ongeacht hun politieke, religieuze of filosofische beschouwingen. Voorwaarde is alleen het prioritair stellen van vrede en samenwerking tussen Oost en West, Zuid en Noord”. Op zaterdag 8 november 1986 werd het Vredeshuis in de Esplanadestraat – later in de Zonnestraat – officieel geopend. Daar waren honderden kunstenaars en sprekers te gast en kwamen duizenden sympathisanten over de vloer. Voor gespreksavonden, lessenreeksen, taalcursussen, kinderateliers, wandelingen, uitstappen, skireizen, fakkeltochten, stiltekringen, de Priester Daens Vredesloop… Maar ook een driemaandelijks tijdschrift en een jaarlijkse Vredesprijs.

Vandaag zit de vredesbeweging in het defensief. Trump, Poetin, Netanyahu en andere ‘kwaadaardige narcisten’ roefelen de oorlogstrom luid. De wapens spreken, de diplomaten zwijgen. Het recht van de sterkste negeert het internationaal recht. De NAVO-lidstaten hebben afgesproken om hun militaire uitgaven tegen 2035 op te trekken tot 5% van het bruto binnenlands product. Dat betekent besparingen in o.a. de sociale zekerheid en in het onderwijs, maar ook minder subsidies voor internationale solidariteit en vredeswerk. Hoe kunnen we vandaag reageren op de bewapeningswedloop en het toenemende militarisme? Valt er iets uit het verleden te leren?